Młodzi doradzają nowemu rządowi

Czy nowy rząd Ewy Kopacz zajmie się na poważnie problemami młodych ludzi w Polsce? Czy potraktuje priorytetowo ich postulaty i propozycje zmian?

Tego nie wiemy, ale postanowiliśmy nakierować uwagę nowego rządu na te sprawy. We wtorek 16 września Zespół Parlamentarny ?Polska 2.0? pod przewodnictwem posła Wincentego Elsnera zorganizował debatę ?Rada Młodszych dla nowego rządu?, na którą zaproszeni zostali młodzi ludzie reprezentujący najróżniejsze opcje światopoglądowe i polityczne. Celem spotkania było wypracowanie rekomendacji dla rządu w 5 bardzo ważnych dziedzinach dotyczących młodych ludzi: praca, podatki, mieszkalnictwo, opieka przedszkolna i szkolnictwo zawodowe. Każdy z tematów zakończony był głosowaniem.

Po debacie wszystkie propozycje, wątki oraz wyniki głosowań zostały spisane i przekazane w formie raportu na ręce dyrektor gabinetu pani marszałek Ewy Kopacz. Delegacja rady młodszych, która składała pismo usłyszała zapewnienie, że zostanie ono wręczone premier Kopacz i jest nadzieja na usłyszenie jego echa w expose lub na realizację konkretnych postulatów. Trzymamy za słowo. Bo za rok będziemy rozliczać!

Poniżej publikujemy treść dokumentu:

–

1. Praca ? duże zaniepokojenie wśród młodych ludzi wzbudził przedstawiony w styczniu 2014 r. przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej projekt nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i niektórych innych ustaw, a konkretnie zapis mówiący wprowadzeniu obowiązku, by osoby pracujące na umowę zlecenie (niezależnie od liczby zleceń) opłacały składki przynajmniej od wysokości płacy minimalnej (wynoszącej obecnie 1680 zł). Przypomnijmy – obecnie umowy zlecenia nie są ozusowane. Według rządowego projektu składka emerytalna i rentowa będzie pobierana od jednej umowy (której wartość jest równa lub przekracza pensję minimalną) albo od kilku umów (których łączna wartość jest równa lub przekracza wynagrodzenie minimalne).

–

Co na to młodzi? Mówią, że ?nie wierzą, że dostaną emeryturę z ZUS?u. Dla większości młodych ludzi jest to wyrzucanie pieniędzy w błoto. Młody człowiek musi mocno się napracować, żeby się samemu utrzymać. Jeśli zwiększymy koszta pracy, to ostatecznie zarobi jeszcze mniej?. Obawiają się, że oskładkowanie umów-zleceń zwiększy koszta pracy, a w efekcie wiele młodych osób może mieć problem ze zdobyciem pracy lub tę pracę stracić. Wskazują na przykład Hiszpanii, gdzie po dokonaniu podobnych zmian wzrosło bezrobocie wśród młodych. Uważają, że Polska nie powinna konkurować z innymi gospodarkami tylko i wyłącznie niskimi kosztami pracy, ale jak mówią, na razie jedynym sposobem, żeby się wyróżnić jest kwestia ceny i minie wiele czasu, zanim będziemy mogli przyciągnąć inwestorów innymi korzyściami. Zwracają także uwagę na bardzo istotny aspekt praw pracowniczych: ?To, na czym powinniśmy się skupić, to nie ?czy oskładkować umowę śmieciową??, ale jak spowodować, by pracowników pracujących na umowach śmieciowych objąć ochroną pracowniczą, tak jak objęci są nią pracownicy pracujący na umowach o pracę.?

–

W głosowaniu podsumowującym dyskusję zdecydowana większość obecnych opowiedziała się przeciwko oskładkowaniu umów?zleceń, 1 osoba była za, a 2 wstrzymały się od głosu.

–

2. Podatki ? choć nie jest to temat stricte dotyczący młodych, podatki ? pośrednio i bezpośrednio ? wpływają na nasze życie, postanowiliśmy więc odnieść się do obietnic Ministra Finansów Mateusza Szczurka, który zapowiedział prace nad nową ordynacją podatkową, tzw. ?Kodeksem Podatnika?, który ma być gotowy dopiero w połowie przyszłej kadencji Sejmu, także jest jeszcze wiele czasu na rozważenie różnych opcji.

–

Od dawna podatnicy w Polsce postulują podniesienie kwoty wolnej od podatku ? podczas debaty pojawiły się głosy popierające to rozwiązanie. Podnoszono również istotną kwestię roli, jaką podatki pełnią w systemie w kontekście sprawiedliwości społecznej: ?kwestia ulg jest otwarta i sprawiedliwość sprawiedliwością, ale nie za wszelką cenę. System podatkowy nie jest elementem wyrwanym z funkcjonowania państwa, jeśli chcemy poprawić np. demografię, nie możemy wykreślać ulg podatkowych dla samotnych matek czy dla osób samotnie wychowujących dzieci”. Na sali znaleźli się zarówno przeciwnicy obniżania podatków: ?Jeśli poobniżamy wszystkie podatki, to mamy katastrofę. Nie myślmy w taki sposób jakby to była bajka. Ja też chciałbym obniżenia wszystkich podatków, ale to nie jest możliwe?, jak i zwolennicy głębszych zmian, np. zmniejszania podatków, dążenia do podatku liniowego, niewprowadzania podatku audiowizualnego. Były także osoby powątpiewające w ich rolę: ?Przychody z podatku dochodowego są niewielkie i rozmowa o tym, czy progresja jest słuszna czy nie, jest niepotrzebna?.

–

Konkluzja z dyskusji na ten temat jest taka, iż młodzi nie mają wyrobionego zdania w kwestii podatków ? odpowiadając na pytanie ?czy jesteś za podniesieniem kwoty wolnej od podatku w Polsce??, aż 12 osób wstrzymało się od głosu, pojedyncze osoby były ?za? lub ?przeciw?. Może to wskazywać na poważne luki w wiedzy na ten temat i potrzebę położenia nacisku na te kwestie (które będą przecież dotyczyć każdego z nas) w procesie edukacji.

–

3. Mieszkalnictwo ? poddaliśmy pod debatę rządowy program ?Mieszkanie dla Młodych?, który zaczął obowiązywać w tym roku i zakłada przeznaczenie 3,5 mld zł na dopłaty do zakupu mieszkań dla osób do 35 roku życia. Młodzi poddali go miażdżącej krytyce:

– ?Cały ten program jest tak naprawdę fikcją, wszystkie procedury są tak zawiłe, że dla przeciętnej osoby jest on niezrozumiały. Stanowi zwykłe hasło propagandowe.?
– ?Jest to zwykłe hasło wyborcze, fikcja stworzona na rzecz wyborów. Wkład własny musi być znaczący, a dofinansowanie niewspółmiernie małe, warunki jakie trzeba spełnić uniemożliwiają młodym ludzie skorzystanie z tego rozwiązania.?
– ?Młodzi ludzie nie wiedzą o tym programie, słaba jest komunikacja pomiędzy rządem a ludźmi młodymi i to jest główny problem tego rodzaju inicjatyw?.

–

Za główne wady programu młodzi ludzie uznali wykluczenie rynku wtórnego, przez co, jak mówią, powinien zostać nazwany ?mieszkanie dla developera?, oraz skierowanie go do złej grupy odbiorów ? tych, których już stać na zaciągnięcie kredytu: ?Dokładanie ludziom, którzy mają 80 procent wkładu własnego jest absurdem , ten program nie trafi do tych którzy go najbardziej potrzebują?. Postulują gruntowną przebudowę programu ?Mieszkanie dla Młodych?, stworzenie przejrzystych zasad oraz włączenie rynku wtórnego: ?może powinniśmy wprowadzić np. rzeczoznawców, którzy ocenialiby wartość mieszkań rynku wtórnego. Na pewno znajdzie się jakieś rozwiązanie, by ta dotacja była lepiej wykorzystana?.

–

Za zreformowaniem programu w głosowaniu opowiedziało się 9 osób, 6 było przeciw, 1 osoba wstrzymała się od głosu. Przeprowadziliśmy również głosowanie nad likwidacją programu ?MdM? ?aż 12 osób było za.

–

4. Opieka przedszkolna ? poruszyliśmy ten temat ze względu na obowiązek zapewnienia przez gminy miejsc w przedszkolach publicznych dla wszystkich 4?latków, który wejdzie w życie już za rok, 1 września 2015 roku. Jednak samorządy sygnalizują już dziś, że jeśli nie zmieni się sposób finansowania przedszkoli (z dotacji celowej na subwencję, jak ma to miejsce w szkołach), nie będą w stanie zapewnić miejsc dla wszystkich dzieci. Co zdaniem młodych należałoby zrobić, aby poprawić opiekę przedszkolną w Polsce?

–
– ?Mamy pozytywny przykład wzrostu liczby żłobków, mechanizm jest analogiczny jak przy przedszkolach. Nie doszukiwałbym się problemów w sposobie dotowania , moim zdaniem rząd wydaje zbyt mało pieniędzy i subwencja nie jest tu odpowiedzią. Powinniśmy się zastanowić, jak dodatkowo dotować żłobki i przedszkola – być może rozwiązaniem jest przekazanie środków z Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej oraz UE??
– ?Bezdyskusyjnie powinniśmy zwiększyć liczbę żłobków i przedszkoli. Powinniśmy się jedynie zastanowić, jak zrobić to najlepiej?
Młodzi uważają, że dzieci powinny mieć od państwa zapewnioną opiekę przedszkolną, należy to jednak przeprowadzić w taki sposób, aby nadmiernie nie obciążać samorządów. Sygnalizują, że jest wiele gałęzi gospodarki , gdzie możemy znaleźć oszczędności i przeznaczyć je właśnie na przedszkola i żłobki.

–

Jednak nie mają zdecydowanej opinii w tej sprawie: odpowiadając na pytanie o zmianę finansowania z dotacji na subwencję aż 9 osób wstrzymało się od głosu, 5 było za a 2 przeciw. Świadczy to o tym, że młodych nie interesuje zbytnio ta dziedzina, co może tylko niepokoić w kontekście problemów demograficznych Polski.

–

5. Szkolnictwo zawodowe ? minister edukacji Joanna Kluzik?Rostowska ogłosiła, iż rok szkolny 2014/2015 będzie rokiem szkolnictwa zawodowego. Dlatego spytaliśmy młodych, co sądzą o tej formie nauki, czy wymaga zasadniczych zmian i czy warto w ogóle szczególnie pochylać się właśnie nad tą formą edukacji?

–

– ?Sposobem na poprawę sytuacji jest zwiększenie poziomu szkół zawodowych i przywrócenie im prestiżu.?

– ?Chodzenie do szkoły zawodowej to nie jest dziś nic czym można się pochwalić. Jest wiele patologii związanych z omawianym problemem, system jest źle zbudowany a uczniom często chodzi jedynie o to, by zdobyć tytuł?.

-? Problemem w szkolnictwie zawodowym nie jest finansowanie, ale poziom i prestiż. Możemy go poprawić poprzez zwiększenie poziomu trudności wymagań na wstępie i na zakończeniu edukacji. Oczywiście nie chodzi o podniesienie wymagań do tego stopnia, żeby ludzie masowo nie mogli się do tych szkół dostać. Należy jednak sprawdzić, na ile test gimnazjalny gwarantuje właściwe określenie kompetencji kandydata do takiej szkoły, czy nadaje się on, by wykonywać zawód techniczny.?

–

W głosowaniu, które przeprowadziliśmy na zakończenie tego tematu zdecydowana większość, bo aż 13 osób stwierdziło, iż warto skupić się na rozwoju i reformowaniu szkolnictwa zawodowego w Polsce, przeciw były tylko 2 osoby. Młodzi uważają, że na początek warto przeznaczyć specjalne środki na promocję szkolnictwa zawodowego ? tego zdania było 8 osób, 3 były przeciw.

–

Całą dyskusję można obejrzeć tutaj.

–

–

–

–

–

–

–

–

–